Türkiye’de yeni kullanılmaya baÅŸlanılan ”General Movements yöntemiyle, bebeÄŸin 28. haftadan 56-58. haftaya kadar yaptığı hareketlerin özel bir teknikle takip edilerek, beyin geliÅŸiminin saÄŸlıklı olup olmadığını tespit edilebiliyor…

Eskiden iki yaşına gelinceye kadar çocuğa kesin tanı konulamazken, yeni yöntem sayesinde erken tanı ve erken rehabilitasyon tedavisi sayesinde çocukların motor-mental gelişimleri destekleniyor.

Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Kıymet İkbal Karadavut, çocuklarda serebral palsi (SP) diye tanımlanan gelişimsel bozuklukların erken yaşlarda tespit edilmesinin çok zor olduğunu, ilk aylarda gelişim bozukluğu tanısının konamayacağını ve hatta iki yaşına kadar kesin tanı yapılamadığını söyledi.

Gelişim bozukluğunda erken tanının, erken dönemde rehabilitasyona olanak verdiği için önemli olduğuna işaret eden Karadavut, erken başlayan rehabilitasyonla spastik çocukların motor-mental gelişimlerinin daha iyi olduğunu bildirdi.

-”YÖNTEMLE, HAREKETLERÄ°N KALÄ°TESÄ°NE BAKIYORUZ”-

Bebeklerde nörolojik sorunlar açısından gebelik takibinin çok önemli olduÄŸunu vurgulayan Karadavut, ikiz gebelik, erken doÄŸum, saÄŸlık durumunun riskli olabileceÄŸi öngörülen bebekler ile doÄŸumda geliÅŸebilecek komplikasyonların bebekte nörolojik bozukluklara yol açabileceÄŸini anlattı. Karadavut, bu bebeklerin ilerleyen yaÅŸlarda yürüme, oturma sıkıntıları, beyin felci, el ya da ayakta tutukluk sorunu yaÅŸayabileceklerini, spastik hareketler gösterebileceklerini belirterek, riskli görülen bebeklere ”General Movements” isimli yeni bir yöntemin uygulanarak erken dönemde tanı ve tedavi imkanının saÄŸlandığını bildirdi.

Yöntemin Avrupa’da çok sık kullanıldığını, ancak Türkiye’de yeni olduÄŸunu anlatan Karadavut, ”Yöntem, Türkiye’de ilk defa Dr. Sami Ulus Kadın DoÄŸum, Çocuk SaÄŸlığı ve Hastalıkları EÄŸitim AraÅŸtırma Hastanesi’nde uygulanmaktadır” dedi.

General Movements yöntemiyle ilgili olarak eÄŸitimini Hollanda’da tamamlayarak Türkiye’de uygulamaya baÅŸlayan Karadavut, 28. haftadan 56-58 haftaya kadar bebekler tarafından yapılan motor hareketlerin kalitesinin deÄŸerlendirilmesini saÄŸlayan yöntemle, risk öngörülen bebeklerin hareketlerinin doÄŸum sonrasında ilk günden itibaren takip edildiÄŸini anlattı.

Kimi sağlık sorunları olan gebelerin, erken doğum ihtimali olanların, ikiz gebelikleri olanların, daha önce spastik bir çocuğu olan hamilelerin bebeklerinde gelişim bozukluğu riskinin bulunduğuna dikkati çeken Karadavut, erken dönemde nörolojik bozukluk tanısına olanak veren yöntem hakkında şu bilgileri verdi:

”Tıbbi literatüre göre, bir bebeÄŸe 2 yaşına kadar spastik ya da özürlü olup olmayacağına iliÅŸkin kesin bir tanı yapılamıyor. Bu çocuklarda, her türlü tahlil yapılmasına karşın ancak yüzde 60′lık bir öngörüde bulunulabiliyor. Ancak yeni tanı yöntemiyle yüzde 98 oranında bebeÄŸin ilerde bir sorun yaÅŸayacağı saptanabiliyor. Tüm canlıların beyninde 4 aya kadar devam eden bir nöron ağı vardır. Bu aÄŸ, 4. aydan sonra yok oluyor. Nöron yumağı, 4 ay boyunca bebeÄŸin yapması gereken bazı hareketleri tetikliyor. Bu hareketlerin de saÄŸlıklı çocuklar da birbirine benzer kalitede olması gerekiyor. Bizler de bu yöntemle, hareketlerin kalitesine bakıyoruz.”

-”REHABÄ°LÄ°TASYON Ä°LE BEBEKTEKÄ° ÖZÃœR ORANI AZALTILIYOR”-

Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Karadavut, anne babaların bebeklerinin vücut hareketlerine karşı doğumdan itibaren duyarlı olmaları gerektiğini vurgulayarak, şunları kaydetti:

”ÖrneÄŸin, erken doÄŸan (prematüre) bebekler, kafalarını tutamayacakları için bir yatırıldığında kaba, yılan gibi kıvrılır ÅŸeklinde hareket etmelidir. Bunu yapamayan bebeklerin nörolojik geliÅŸimi takip edilmelidir. 40. haftadaki bebeklerin ise kolunu, ayağını kendine çeker gibi ve içe dışa döndürerek hareket ettirmesi uygundur. GöbeÄŸini ve kalçasını kabaca oynatması gereklidir. 2 ve 4 aylık bebeklerin ise ellerini, parmaklarını ve bileklerini dans eder gibi oynatması, kıvırması uygundur. Bebeklerin hareketlerinin 4. aydan sonra amaca yönelik olmalıdır. Çıngırağı tutmaya, anneye uzanmaya çalışmalıdır.”

SaÄŸlıklı bir bebeÄŸin başını tutabildiÄŸini, oturma dengesini tutturabildiÄŸini ve emekleyebildiÄŸini ifade eden Karadavut, ”Spastik olan bir bebek ise bu tür eylemlerin hiçbirini yapamaz. Çünkü, bebek başını tutamadığı için beyni de bir süre sonra bunu doÄŸru olarak kabul eder ve başı dik tutmayı öğrenemez. General Movements yöntemiyle, sorun olacağı tahmin edilen bebeÄŸe normal duruÅŸ ve pozisyon öğretilip, beynin anormali öğrenmesine izin vermeden doÄŸruyu öğrenmesi hedefleniyor” diye konuÅŸtu.

Karadavut, çok belirgin anormal tanısı konulan bebeklerin, hastanede yattıkları süre boyunca rehabilitasyon programına alındığının altını çizerek, rehabilitasyon ile bebekteki özür oranının azaltılmasına çalışıldığını, doğru hareketleri yapması öğretilen bebeklerin, ileride daha kolay beceri kazanabildiklerini sözlerine ekledi.

Kaynak: haber7.com